Cách xay cà phê đúng cỡ hạt cho phin, pour over và espresso
Cùng một loại hạt, cùng một tỷ lệ nước, nhưng ly cà phê có thể đắng gắt, chua loét hoặc thơm ngon tròn vị chỉ vì độ mịn của bột. Hiểu đúng cách xay cà phê phù hợp từng phương pháp pha là bước quan trọng nhất để nâng tầm ly cà phê tại nhà. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn chọn cỡ hạt chuẩn và điều chỉnh máy xay theo vị cà phê.
Vì sao độ mịn của cà phê lại quan trọng?
Khi pha, nước hòa tan các hợp chất tạo hương vị trong bột cà phê – quá trình này gọi là chiết xuất. Bột càng mịn, diện tích tiếp xúc với nước càng lớn, chiết xuất càng nhanh. Bột càng thô, chiết xuất càng chậm. Nếu chiết xuất quá mức (bột quá mịn so với cách pha), cà phê sẽ đắng gắt, chát. Nếu chiết xuất thiếu (bột quá thô), cà phê sẽ chua, nhạt, mỏng vị.
Ngoài độ mịn, độ đều của bột cũng rất quan trọng. Bột lẫn cả hạt to và bụi mịn sẽ chiết xuất không đồng đều, cho vị vừa đắng vừa chua. Đây là lý do máy xay cối nghiền thường được ưu tiên hơn máy xay lưỡi dao.
Bảng cỡ hạt khi xay cà phê cho từng cách pha
| Cách pha | Độ mịn | Mô tả cảm quan |
|---|---|---|
| Cold brew | Rất thô | Như hạt tiêu đập dập |
| French press | Thô | Như muối hột |
| Pha phin Việt Nam | Vừa – hơi thô | Như cát thô |
| Pour over, drip | Vừa | Như cát biển |
| Moka pot | Mịn vừa | Mịn hơn muối ăn |
| Espresso | Mịn | Gần như bột mì nhưng vẫn hơi sạn |
Đây là mốc tham khảo; mỗi loại hạt, độ rang và dụng cụ pha sẽ cần tinh chỉnh thêm.
Cách xay cà phê pha phin chuẩn vị
Phin truyền thống cần bột không quá mịn để nước chảy đều, nhỏ giọt từ từ trong khoảng 4–6 phút. Nếu bột quá mịn, phin bị tắc, nước không xuống, cà phê đắng và có thể lẫn cặn. Nếu bột quá thô, nước chảy nhanh, cà phê loãng và chua. Với máy xay cối nghiền, hãy bắt đầu ở nấc giữa thang chỉnh rồi điều chỉnh dần. Với máy lưỡi dao, xay theo nhịp ngắn khoảng 3–5 giây, lắc nhẹ máy, tổng thời gian khoảng 10–15 giây tùy lượng hạt.
Một mẹo hữu ích khi pha phin là quan sát tốc độ nhỏ giọt. Sau khi ủ bột khoảng 30 giây với một ít nước nóng, rót nước đầy phin và đếm thời gian. Nếu nước chảy hết trong chưa đầy 3 phút, lần sau hãy xay mịn hơn một chút; nếu quá 7 phút vẫn chưa xong, hãy xay thô hơn. Ghi lại nấc xay phù hợp với từng loại hạt Robusta, Arabica hay phối trộn mà gia đình bạn thường dùng.
Cách xay cà phê cho espresso và pour over
Espresso
Espresso pha dưới áp suất cao trong thời gian ngắn, nên cần bột mịn và rất đều. Một chiếc máy xay cối nghiền có nhiều nấc chỉnh nhỏ gần như là bắt buộc. Nếu shot chảy quá nhanh, vị chua – hãy xay mịn hơn; nếu shot chảy quá chậm, vị đắng khét – hãy xay thô hơn. Thay đổi từng nấc nhỏ và ghi lại kết quả.
French press và cold brew
Hai phương pháp này ngâm bột cà phê trong nước khá lâu, nên cần bột thô để tránh chiết xuất quá mức và hạn chế cặn lọt qua lưới lọc. French press thường ngâm khoảng 4 phút với nước nóng; cold brew ngâm từ 12 đến 18 tiếng trong nước lạnh. Nếu ly cà phê French press có nhiều cặn và vị đắng chát, đó là dấu hiệu bột quá mịn hoặc không đều.
Pour over
Phương pháp rót tay cần bột vừa, đều để nước chảy qua lớp cà phê ổn định. Thời gian pha thường khoảng 2,5–4 phút tùy dụng cụ. Bột quá mịn khiến nước đọng, vị đắng; bột quá thô khiến nước trôi nhanh, vị nhạt.
Mẹo xay cà phê tại nhà thơm ngon hơn
- Chỉ xay ngay trước khi pha để giữ trọn hương thơm.
- Cân hạt bằng cân điện tử thay vì đong bằng thìa để ổn định tỷ lệ.
- Vệ sinh cối xay định kỳ, loại bỏ dầu cà phê cũ gây mùi ôi.
- Khi đổi sang loại hạt mới hoặc độ rang khác, hãy thử lại độ mịn.
- Gõ nhẹ khay bột để giảm bột bám do tĩnh điện.
Nếu bạn đang tìm máy xay, có thể tham khảo máy xay cafe Bosch TSM6A giá khoảng 0,9 triệu đồng cho nhu cầu cơ bản, hoặc máy xay cafe Smeg CGF01BLEU Black giá khoảng 5,99 triệu đồng cho người muốn tinh chỉnh nhiều cách pha (giá tham khảo tại thời điểm viết). Để hiểu thêm về phương pháp pha áp suất, bạn có thể đọc bài viết về cà phê espresso trên Wikipedia.
Nếu bạn dùng nhiều cách pha khác nhau trong tuần, hãy ghi chú nấc xay tương ứng cho từng cách pha và dán gần máy. Việc chuyển đổi giữa phin buổi sáng và pour over cuối tuần sẽ nhanh chóng hơn, không phải thử lại từ đầu mỗi lần.
Mua máy xay cà phê chính hãng tại Điện máy Thành Đô
Nắm vững cách xay cà phê đúng cỡ hạt, bạn sẽ tự tay pha được những ly cà phê ngon như ý mỗi ngày. Khám phá thêm các thiết bị trong danh mục máy xay – máy ép và máy pha cà phê tại Điện máy Thành Đô. Hàng chính hãng, bảo hành đầy đủ, giao hàng tận nơi TP.HCM, gửi hàng toàn quốc. Gọi hotline 0915 431 433 để được tư vấn.
Câu hỏi thường gặp
Xay cà phê pha phin bằng máy xay sinh tố được không?
Có thể dùng tạm nhưng bột thường không đều, dễ có bụi mịn gây tắc phin và cà phê đắng. Nên dùng máy xay cà phê chuyên dụng để có kết quả ổn định.
Một lần pha phin cần bao nhiêu gram cà phê?
Phổ biến khoảng 20–25 gram bột cho một phin cỡ vừa, tùy độ đậm bạn thích và kích thước phin.
Có nên xay sẵn cà phê dùng cả tuần?
Bột cà phê mất hương nhanh sau khi xay. Nếu buộc phải xay sẵn, hãy bảo quản trong hũ kín, tránh ánh sáng và dùng càng sớm càng tốt.
